Opbouw LED-paneel: maten, wattage, montage en verschil met inbouw

Kort antwoord: Een opbouw LED-paneel wordt niet in het plafond verzonken, maar met een eigen behuizing direct op het plafond geschroefd. Het is de keuze bij een betonplafond zonder systeemplafond of als je de verlichting wilt vernieuwen zonder verbouwing. Vierkante modellen zijn er meestal in 30×30, 30×60, 30×120 en 60×60 cm; een 60×60 opbouwpaneel is doorgaans 36–42 W. De behuizing is iets groter en dikker dan bij inbouw. Laat de aansluiting door een erkende installateur doen.

Wat is een opbouw LED-paneel?

Een inbouwpaneel zit in een systeem- of gipsplafond en vraagt een uitsparing en ruimte erachter. Bij een opbouwpaneel zitten lichtbron, diffuser en meestal de driver in de eigen behuizing. De behuizing wordt op het plafond geschroefd en de aansluiting gebeurt erin. Geen uitsparing, geen plafondraster.

Een inbouwpaneel ligt vlak met het plafond, een opbouwpaneel steekt enkele centimeters uit. De opbouwpanelen in ons assortiment zijn afhankelijk van het model ongeveer 40–85 mm hoog.

Wanneer kies je opbouw?

• Betonplafond: zonder systeemplafond de praktische oplossing.
• Vernieuwen zonder verbouwing: oude tl-armatuur eraf, paneel op hetzelfde aansluitpunt.
• Huurkantoor en winkel: eenvoudig te plaatsen en te verwijderen.
• Opslag, werkplaats, trappenhuis: plafonds met balken of zonder ruimte erboven.
• Vochtige en stoffige ruimtes: een dicht IP65-opbouwpaneel past beter dan een open inbouwpaneel.

In een kantoor met systeemplafond oogt inbouw rustiger; zie onze gids 60×60 LED-paneel: hoeveel watt.

Kan een inbouwpaneel als opbouw?

Er zijn aparte opbouwframes voor inbouwpanelen. Dat werkt als het frame bij merk en maat past, de externe driver veilig in het frame ligt en de warmte weg kan. Met een verkeerd frame sluit het paneel slecht aan, lekt er licht langs de randen of zit de driver klem.

Eenvoudiger is een paneel dat voor opbouw is gemaakt. Bij de Lamptime-opbouwmodellen in onze winkel hoort de behuizing bij het product.

Maten: vierkant, rechthoekig en rond

• 60×60: de meest gangbare maat. Lamptime PB13 meet 625 × 625 × 68 mm, de inbouw PB10 596 × 596 mm.
• 30×120: gangen, kantoren, opslag. PB13: 337 × 1130 × 68 mm.
• 30×60 en 30×30: kleine ruimtes, entrees.
• Lamptime DS12 rond: Ø118, Ø170, Ø220 en Ø300 mm, 40 mm hoog, 6–24 W.
• Lamptime DS13 vierkant: 118×118 tot 300×300 mm, 6–24 W, ook met IR-sensor.
• Lamptime DB12 rond en DB16 vierkant: Ø190–Ø240 en 240×240 mm, 20–30 W, backlight-behuizing.

Ronde opbouwpanelen passen in hal, badkamer, keuken en entree met één centraal lichtpunt.

Hoeveel watt en lumen?

Indicatieve waarden:

• 60×60 opbouw: 36–42 W (PB13 van 20 tot 42 W).
• 30×120: 36–40 W.
• Ø170 rond: ongeveer 16 W; Ø300: ongeveer 24 W.

Het rendement verschilt per model; grofweg 80–100 lumen per watt. De exacte waarde staat in de productgegevens. Hoeveel panelen een ruimte nodig heeft, lees je in onze gids over verlichting berekenen.

Ingebouwde of externe driver?

Een LED-paneel heeft een LED-driver nodig. Bij opbouw zit die meestal in de behuizing, bij inbouw meestal achter het paneel in het plafond. Onze Lamptime-panelen zijn er met standaard- of EU-driver, DALI-dimming en noodverlichtingskit. Zie LED-driver kiezen.

Verblinding (UGR) en diffuser

Voor beeldschermwerk wordt meestal UGR < 19 aangehouden (NEN-EN 12464-1). Eenvoudige opaal-diffusers (PS) verblinden eerder; PMMA-diffusers en lensoptieken sturen het licht beter. De Lamptime PL12 met lenzen is er met 50° en 80° optiek. Ga uit van de UGR-waarde op het productblad; zie ook kantoor- en winkelverlichting.

IP-waarde voor badkamer en vochtige ruimtes

• IP20–IP40: droge binnenruimtes.
• IP65: stofdicht en spuitwaterdicht; badkamer, parkeergarage, opslag, bijkeuken.

De Lamptime PH12 is als opbouwpaneel IP65 in 60×60, 30×60 en 30×120; DB12 en DB16 zijn er met IP65-optie. In de badkamer hangt de vereiste IP-waarde af van de zone (NEN 1010); zie badkamerzones en IP-waarden. Lokale regels zijn van toepassing.

Montage

Laat de aansluiting door een erkende installateur doen. Globale volgorde:

1. Groep uitschakelen en spanningsloosheid controleren.
2. Oude armatuur verwijderen, plafonduitlaat en lasdoos controleren.
3. Montageplaat of behuizing vasthouden en gaten aftekenen; pluggen passend voor beton of gips.
4. Behuizing vastschroeven en de kabel door de kabelinvoer leiden.
5. Fase, nul en bij klasse I de aarde aansluiten. PB13, PH12 en DB12 zijn klasse I; DS12, DS13 en PE12 klasse II.
6. Diffuser of frontframe plaatsen, groep inschakelen en testen.

Opbouwpanelen in ons assortiment

In onze categorie LED-panelen: Lamptime PB13 en PB23 (backlight, IP40), PE12 (slank, 45 mm, IP20), PH12 (IP65), PL12 (lenzen, 60×60, 40 W) en de kleine ronde en vierkante DS12, DS13, DB12, DB16. Lichtkleur van 2700 tot 6500 K. ENGN is erkend Lamptime-dealer met een winkel in Nilüfer, Bursa (Turkije).

• → LED-panelen
• → Lamptime PB13 opbouwpaneel
• → Verlichting berekenen
• → LED-driver kiezen