Laadpalen voor appartementencomplexen en bedrijven: stappen, vermogen, laadbalancering en afrekening

Kort antwoord: Laadpalen plaatsen bij een appartementencomplex, bedrijf, hotel of winkelcentrum gebeurt in vier stappen: toestemming, bepalen van het beschikbare elektrische vermogen, het aantal laadpunten plannen met laadbalancering, en een installatie volgens ontwerp. De meest gemaakte fout in gedeelde parkeergarages is elk laadpunt het volle vermogen geven en de aansluiting onnodig verzwaren. Met laadpalen die dynamische laadbalancering ondersteunen, gebruikers met een pas herkennen en het verbruik per gebruiker registreren (OCPP, RFID, zo nodig een MID-meter) laad je veel meer auto's op dezelfde aansluiting.

Deze gids gaat over het technische ontwerp. Voor besluiten van de eigenaren, verplichtingen voor nieuwbouw en vergunningen in Turkije, zie onze gids over regels voor laadpalen in gebouwen; in andere landen gelden de lokale regels.

1. Wie laadt en hoe lang staan de auto's?

Een goed ontwerp begint bij het gebruik. Dezelfde tien laadpunten vragen in een woongebouw en in een winkelcentrum heel verschillend vermogen.

• Appartementencomplex: auto's staan 's nachts 8–12 uur. Een auto die 40 km per dag rijdt, verbruikt ongeveer 6–8 kWh, makkelijk 's nachts bij te laden met 3,7–7 kW. Niet hoog vermogen telt, maar het eerlijk verdelen over veel laadpunten.
• Bedrijf en fabriek: auto's van medewerkers staan 8–9 uur, bezoekers korter. Als iedereen bij het begin van de dienst inplugt, levert laadbalancering het meeste op.
• Wagenparkdepot: voertuigen keren op vaste tijden terug; gepland laden en prioriteiten worden belangrijk.
• Hotel: gasten blijven meestal één nacht; 11 kW AC is voor de meeste auto's genoeg.
• Winkelcentrum, restaurant, verzorgingsplaats: parkeerduur 1–2 uur. AC geeft alleen een bijlading; hier komt DC-snelladen in beeld.

2. Het beschikbare vermogen bepalen

Je hebt het aansluitvermogen, de hoofdzekering en de werkelijke belasting over de dag nodig. Het gaat niet om het gecontracteerde vermogen maar om de ruimte die overblijft op de laadmomenten. In woongebouwen is de belasting van algemene ruimtes 's nachts laag; bij bedrijven drukken machines en airco tijdens werktijd.

Snelle rekensom: een AC-laadpaal van 22 kW trekt driefasig 32 A. Voor tien laadpalen elk 32 A reserveren betekent 320 A, wat de meeste gebouwen niet kunnen leveren. Wordt bijvoorbeeld 100 A aan laden toegewezen met laadbalancering, dan krijgt elk van tien gelijktijdig aangesloten auto's ongeveer 10 A (driefasig zo'n 7 kW) – ruim voldoende voor een nacht. De basis staat in onze gids eenfase of driefase.

Is er te weinig ruimte, dan wordt bij de netbeheerder een verzwaring aangevraagd; bij grote projecten wordt ook de transformatorcapaciteit bekeken. Dit is de post met de grootste invloed op kosten en doorlooptijd: reken dus eerst uit hoeveel laadbalancering oplost.

3. Laadbalancering: statisch of dynamisch?

• Statische verdeling: de laadpalen krijgen samen één limiet die over de aangesloten auto's wordt verdeeld. Eenvoudig, maar zonder zicht op de rest van het gebouw.
• Dynamische laadbalancering (DLM): de stroom wordt bij de hoofdaansluiting gemeten; stijgt de belasting van het gebouw, dan daalt het laadvermogen automatisch en omgekeerd. De aansluiting wordt niet overschreden en er slaat niets af.
• Centraal beheer: via OCPP gekoppelde laadpalen zijn met software te beheren (limieten, prioriteiten). Zie Wat is OCPP?

Komen er later meer laadpunten bij, ontwerp de infrastructuur daar vanaf het begin op: voedingskabel, verdeelkast en kabelwegen worden één keer ruim uitgevoerd, laadpalen volgen stap voor stap.

4. Afrekening en verbruiksregistratie

Bij laadpalen op een gezamenlijke aansluiting is de hamvraag: wie heeft hoeveel stroom gebruikt? Gangbare oplossingen:

• Registratie per gebruiker: iedereen start met een eigen RFID-pas of app; het verbruik wordt per gebruiker vastgelegd en via de servicekosten of een aparte factuur doorbelast.
• MID-meter: meet de geladen energie gecertificeerd en voorkomt discussie bij het verdelen van kosten.
• Koppeling aan een laadpaalexploitant: voor openbaar, betaald laden worden laadpalen via OCPP gekoppeld aan het platform van een exploitant. De regels verschillen per land.
• Voeding via de eigen meter: in sommige gebouwen wordt de laadpaal gevoed vanaf de meter van de eigen woning. Geen kostenverdeling nodig, maar elke laadpaal heeft een eigen kabel en laadbalancering wordt lastiger.

5. Welke laadpaal?

Gedeelde parkeerplaatsen vragen om een beheerbare laadpaal voor meerdere gebruikers in plaats van een thuislader voor één gebruiker. De Bemis Charger Pro 2 is daarvoor ontworpen: stappen 6–10–16–32 A voor ongeveer 4–7–11–22 kW, dynamische laadbalancering, OCPP 1.6, RFID-lezer, LCD-scherm, wifi en app; met varianten met GSM-module (4G) voor ondergrondse garages en met MID-meter voor afrekening. Voor kleinere complexen en bedrijven biedt ook de Charger Plus 2 laadbalancering en OCPP 1.6. Zonder muur wordt de laadpaal op een voet gemonteerd.

Voor winkelcentra, restaurants en bedrijven langs de weg met korte parkeerduur zijn DC-snelladers geschikt. Omdat vermogen, netaansluiting en transformatorbehoefte per project verschillen, worden DC-laders op aanvraag geoffreerd.

6. Technische aandachtspunten bij de installatie

• Per laadpaal een eigen groep, juiste kabeldoorsnede en eigen beveiliging. Bij lange kabels wordt het spanningsverlies berekend: kabeldoorsnede berekenen.
• Aardlekbeveiliging: het juiste type wordt gekozen voor de laadgroep, zie typen aardlekschakelaars. In Nederland geldt NEN 1010.
• Aardingsmeting, overspanningsbeveiliging en een overzichtelijke verdeelkast.
• Plaatsing: vluchtwegen en manoeuvreerruimte vrijhouden, laadpaal en kabel beschermen tegen aanrijding.
• Verbinding: is de wifi in de garage zwak, plan dan een bekabelde verbinding of een GSM-module.

Zo werkt het bij ENGN (alleen Bursa)

Onze installatieservice bieden we alleen in Bursa (Turkije) aan.

1. Locatiebezoek: we controleren ter plaatse het aansluitvermogen, de verdeelkast en de kabelroute. Het bezoek kost TRY 2.500 excl. btw en wordt bij opdracht van de offerte afgetrokken.
2. Schriftelijke offerte: gedetailleerde offerte met het aantal laadpalen, voorstel voor laadbalancering en materialen, voor te leggen aan de vergadering van eigenaren.
3. Ontwerp: we installeren niet zonder elektrisch ontwerp; het ontwerp kost TRY 15.000 excl. btw, bovenop de installatie. Waar nodig wordt de procedure bij de netbeheerder verzorgd.
4. Installatie en ingebruikname: de datum wordt vastgelegd na volledige betaling van het offertebedrag. Elke groep krijgt standaard een 40 A aardlekschakelaar type A, een 40 A installatieautomaat en een overspanningsbeveiliging; beveiliging tegen over- en onderspanning is optioneel. Laadpalen worden getest, passen en gebruikers ingesteld.

Voor één laadpaal is de gemiddelde installatieprijs afhankelijk van de kabellengte: tot 10 m TRY 15.000, tot 25 m TRY 25.000, tot 50 m TRY 40.000 (excl. btw en laadpaal). Projecten met meerdere laadpalen krijgen na het locatiebezoek een schriftelijke offerte.

• → Laadpaal installatie in Bursa
• → Regels voor laadpalen in gebouwen
• → Laadpalen voor thuis
• → DC-snelladers
• → Contact en offerte