Asma tavan spot ölçüleri: delik çapı, derinlik, aralık ve kaç spot gerekir?

Yazan Engin Demirel · Elektrik teknikeri, usta öğretici · 12 yıl tecrübe

Kısa cevap: Gömme spotlarda en yaygın delik (kesim) çapları 55, 65, 75, 85, 95, 105 ve 150 mm'dir; doğru ölçü her ürünün sayfasında "montaj ölçüsü" olarak yazar. Alçıpan tavanda spotun yüksekliğinden en az 1–2 cm fazla boşluk gerekir. Salon ve yatak odasında spotlar arası mesafe çoğunlukla 1–1,5 m, duvara uzaklık 40–60 cm'dir. 20 m²'lik bir salon için 7 W'lık (yaklaşık 600 lm) spotlardan 8 adet civarı yeterlidir.

Delik (kesim) ölçüleri

55–65 mm: küçük ve vurgu spotları, GU10 duy gövdeleri.
75–95 mm: konutta en çok kullanılan COB spotlar (5–12 W).
105–150 mm: geniş açılı downlight, mağaza ve ofis.
200 mm ve üzeri: yüksek tavan ve ticari alanlar için büyük downlight.

Delik açmadan önce ürünün kesim ölçüsünü ve gövde yüksekliğini kontrol edin. Delik birkaç milimetre bile büyük açılırsa yaylar tutmaz; küçük açılırsa spot oturmaz. Kare spotlarda kesim de kare olur.

Tavan boşluğu ve ısı

Spot gövdesi ve sürücüsü tavanın içinde kalır. Gövde yüksekliğine 1–2 cm ekleyin; sürücü ayrıysa onu spotun yanına, ısı yalıtım malzemesinin üstüne değil boşluğa yerleştirin. LED'in ömrünü ısı belirler: taş yünü ya da köpükle sıkıca örtülen spot ısınır ve erken arıza yapar.

Spotlar arası mesafe ve duvara uzaklık

Spotlar arası: tavan yüksekliği 2,6–2,8 m olan konutlarda çoğunlukla 1–1,5 m. Geniş açılı (60° ve üzeri) spotlarda aralık büyüyebilir, dar açılı (24–36°) spotlarda küçülür.
Duvara uzaklık: 40–60 cm. Duvarı yıkamak (perde, tablo, doku duvar) için 30–40 cm ve ayarlanabilir spot; duvar dibine çok yakın spot üstte keskin "çan" gölgeleri yapar.
Düzen: Spotları tavanın ortasına çizgi hâlinde değil, oturma ve çalışma alanlarına göre dizin; mobilya yerleşimi bitmeden delik açmayın.

Kaç spot gerekir?

Basit hesap: gereken lümen ≈ alan (m²) × hedef lüks ÷ 0,6.

Salon ve yatak odası: 100–150 lüks. 20 m² × 150 ÷ 0,6 ≈ 5.000 lm → 600 lm'lik spottan 8 adet.
Mutfak tezgâhı ve çalışma alanı: 300–500 lüks.
Koridor: 100 lüks; 1,2–1,5 m arayla tek sıra.
Banyo: 200 lüks civarı, nemli bölgede IP44 ve üzeri spot.

Salonda yalnız spotla aydınlatma yerine spot + gizli ışık + lambader gibi katmanlar daha konforludur; spotları dim edilebilir seçmek akşam ışığını kısmanızı sağlar.

Işık açısı ve renk

24–36°: vurgu, tablo, ada tezgâhı.
60°: genel aydınlatma için en yaygın açı.
90° ve üzeri: düşük tavanda yumuşak genel ışık.
Renk: konutta 2700–3000 K, mutfak ve çalışma alanında 3000–4000 K; renkleri doğru göstermesi için CRI 90 tercih edin.
Kamaşma: derine gömülü (deep) ya da bal peteği aksesuarlı spotlar göz almaz.

ENGN, Bursa'da konut ve iş yerleri için spot yerleşim planı, ürün seçimi ve montaj hizmeti verir.

Sıkça Sorulan Sorular

Spot lamba delik ölçüsü kaç mm?

En yaygın kesim çapları 55, 65, 75, 85, 95, 105 ve 150 mm'dir. Konuttaki COB spotlar çoğunlukla 75–95 mm'dir; doğru ölçü ürünün montaj ölçüsünde yazar.

Spotlar arası mesafe ne kadar olmalı?

2,6–2,8 m tavanlı konutlarda çoğunlukla 1–1,5 m. Geniş açılı spotlarda aralık büyür, dar açılılarda küçülür.

Spot duvardan ne kadar uzak olmalı?

Genel aydınlatmada 40–60 cm. Duvarı aydınlatmak için 30–40 cm ve ayarlanabilir spot kullanılır.

20 m² salona kaç spot gerekir?

150 lüks hedefle yaklaşık 5.000 lümen; 600 lümenlik (≈7 W) spottan 8 adet civarı.

Alçıpan tavanda spot için ne kadar boşluk gerekir?

Spot gövdesinin yüksekliğinden 1–2 cm fazla. Sürücü ve spot ısı yalıtım malzemesiyle örtülmemelidir.

Spot lamba için hangi ışık açısı seçilmeli?

Genel aydınlatmada 60°, vurgu ve tablo için 24–36°, düşük tavanda yumuşak ışık için 90° ve üzeri.